Mutfaklar İçin Hava Debisi

Mutfaklarda havalandırma için gerekli taze hava ve egzoz havası debisi mutfak alanı başına m3 / h olarak ifade edilir.

Bu şekilde ifade edilmiş havalandırma havası debileri Tablo 14.56’da verilmiştir. Bu değerlerden yararlanarak ortamdaki hava değişim sayısı da bulunabilir. Eğer tablodan okunan hava miktarı 60 m3 / h değerinde ve oda yüksekliği 3 m değerinde ise, hacimde hava değişimi saatte 60/3=20 defa olacaktır. Ancak hava debilerinin belirlenmesinde daha uygun ve hassas yöntem, mutfak cihazları sayısı, cinsi ve büyüklüğü göz önüne alınarak yapılan hesaptır. Tablo 14.57’de cihaz cins ve büyüklüğüne göre gerekli hava miktarları verilmiştir.

Burada toplam havanın bulunmasında bir eşzaman faktörü göz önüne alınmalıdır. Bu eşzaman faktörü büyük mutfaklarda 0,5 – 0,8 , küçük mutfaklarda 0,8 – 1 mertebesindedir. Geçmiş yıllarda mutfakta alçak basınç oluşturmak için taze hava egzoz havasından daha az tutulurdu. Ancak günümüzdeki uygulamalarda eşit hava miktarları öngörülmektedir. Dolayısı ile mutfakta nötr basınç söz konusudur.

Alçak basınç sadece küçük mutfaklarda uygulanır. Ayrıca hijyenik olarak kritik bölümlerde (soğuk mutfak, et hazırlama gibi) daha fazla taze hava beslenir. Bu fazlalık diğer bölümlerde dengelenir. Yükün az olduğu zamanlarda debi vantilatör ve aspiratördeki hız anahtarı vasıtası ile azaltılabilir. Mutfaklarda müsade edilen gürültü seviyesi 50-60 dßA mertebesindedir.

Büyük mutfaklarda davlumbazdan emilmesi gereken lokal havalandırma havası, mutfağın ihtiyacı olan taze hava miktarından çok fazla ise ısı tasarruflu davlumbazlar kullanılır. Şekil 14.58’de örneği görülen bu uygulamada mutfaktan egzoz edilmesi gerekli havanın, ancak %20-30 oranında bir kısmına karşı gelen taze hava, merkezi havalandırma santralinden şartlandırılmış olarak karşılanır. Bu hava ortamın ısıtma (veya soğutma) ihtiyacını karşılayacak biçimde şartlandırılmıştır.

MUTFAK ÇEŞİTLERİ Tüm Alanda Pişirme Alanı Kızartma Grill Fırın Bölümü Bulaşıkhane Yan Odalar
m³/h m² m³/h m² m³/h m² m³/h m² m³/h m²
İMBİS 80 80 120
LOKANTA,KAFETERYA 60 60 120 120 45
KANTİN,CASİNO,OKUL KANTİNİ 90 90 120 120 45
HASTANELER
ANA MUTFAK 90 120 120 120 45
İSTASYON VE DAĞITIM MUTFAKLARI 60
HUZUR VE TATİL EVLERİ 60 120 120 120 45
HAZIRLAMA MUTFAĞI 80 120 120 120 60
SOĞUK ODALAR MERKEZİ HİZMET MUTFAĞI 90 120 120 80
Tablo 14.56 1 m2 Alan İçin m3/h Olarak Temiz Hava Değerleri

 

MUTFAK CİHAZLARI Toplam Isı Kazancı Duyulur Isı Kazancı Gizli Isı Kazancı Buhar Kazancı Havalandırma Debisi
W/kW W/kW W/kW g/hkW Δt=8K Δx=5g/Kg
PİŞİRME CİHAZLARI
Pişirme Tenceresi 111 41 70 102 15 17
Basınçlı Pişirme Tenceresi 87 58 29 43 22 7
Pişirme Otomatı 81 29 52 77 11 13
YÜKSEK BASINÇLI BUHARLI TENCERE 116 46 70 102 17 17
Yüksek Basınçlı Buharlı Tenecere 116 46 70 102 17 17
Sıcak Havalı Pişirme 325 58 267 395 22 66
Buharlı Pişirme 407 105 302 446 39 74
KIZARTMA CİHAZLARI VE FIRINLAR
Tavalar, devrilir tava 714 377 337 497 141 83
Kızartma ve Izgara Pleyti 906 732 174 257 273 43
Salmander Izgara 540 383 157 231 143 39
Kızartma ve Pasta Fırınları 407 105 302 446 39 74
SICAK HAVA CİHAZLARI
Kızartma ve Izgara Otomatı
Küçük Izgara 488 256 232 343 96 57
Büyük Izgara 233 198 35 51 74 9
Sos Otomatı 343 180 163 240 67 40
Fritöz 803 93 715 1054 35 176
Otomatik Fritöz 564 41 523 770 15 128
ÇEŞİTLİ CİHAZLAR
Fırın 499 418 81 120 156 20
Mikrodalga Fırın 291 279 12 17 104 3
Benmari 419 105 314 463 39 77
Sıcak Büfe 552 552 206
Sıcak Dolap 349 349 130
Buzdolabı 726 726 271
Mutfak Makinaları 174 174 65
Konveyör 1000 1000 374
SERVİS
Kafeterya 53
Sıcak Servis 290 75 215 317 28
Soğuk Servis 726 726 271
Tabak Isıtma 296 296 111 24
İçecek Makinaları 198 99 99 145 37
Tablo 14.57 Mutfak cihazlarından Olan Gizli ve Duyulur Isı Kazançları, Buhar Yayımı ve Bu Yükleri Δt = 8K Sıcaklık Farkı veya Δx = 5 g/kg Özgü Nem Farkı İle Karşılayacak Hava Miktarı

 
Geri kalan %70-80 oranında şartlandırılmamış taze hava özel besleme fanı ile davlumbaza gönderilir. Davlumbaz kenarlarından bir jet halinde davlumbaz egzoz ağzındaki filtrelere doğru üflenen bu hava ve bununla beraber odadan emilen %20-30 mertebesindeki oda havası, egzoz fanı ile dışarı atılır.

Kenarlardan üflenen hava jetinin yarattığı endüksiyon etkisi ile ocak veya fırın şeklindeki kaynak üzerindeki kirli hava etkin bir biçimde davlumbaza doğru emilir. Böylece havalandırma için gerekli olan havanın hepsi ısıtılıp soğutulmadığından bu cihazlarda büyük enerji tasarrufu yapılır.

Bu cihazların bir başka cinsi ise Şekil 14.59’da görülmektedir. Bu cihaz tamamen mutfağa ait olarak dizayn edilmiş bağımsız bir sistemdir. Burada besleme fanı ile emilen taze hava ikiye ayrılır. %20-100 mertebesindeki gereken kadar kısmı kışın ısıtılarak, yazın ise soğutularak odanın klima ihtiyacını sağlar. %80-0 oranındaki geri kalan bölüm ise yukardaki gibi şartlandırılmadan davlumbaz içine üflenir.

hava-debisi1

Şekil 14.58 Isı Tasarruflu Davlumbaz

 

hava-debisi2

Şekil 14.59 Farklı Cins Isı Tasarruflu Davlumbaz

 

Bu sistemin ayrıca free cooling özelliği vardır. Yazın antalpik sensör dış hava şartlarının iç havadan daha soğuk olduğunu belirlediğinde, sistem %100 dış hava ile çalışmaya geçer. Yani bu durumda dıştan alınan taze havanın tamamı odaya üflenir. Böylece ara mevsimlerde ve geceleri soğutma enerjisi harcamadan soğutma yapmak mümkün olur.

Kaynak resimler ve makaleler : Isısan çalışmaları no:305
Klima tesisatı kitabı güncelleştirilmiş 3. baskı


Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (0) in /home/alizemhs/public_html/wp-includes/functions.php on line 4669